۳۶
۷
۱۳۹۸/۳/۱۸
اصفهان و کاخ هایش: کشورداری، تشیع و معماری بزم در آغاز دوران ایران مدرن

اصفهان و کاخ هایش: کشورداری، تشیع و معماری بزم در آغاز دوران ایران مدرن

پدیدآور: سوسن بابایی ناشر: انتشارات فرهنگ جاویدتاریخ چاپ: ۱۳۹۸مترجم: مصطفی امیریمکان چاپ: تهرانتیراژ: ۷۰۰نسخهشابک: 0-10-6182-600-978تعداد صفحات: ۴۸۰ص

خلاصه

این نوشتار به تعبیری تاریخ زیبایی در ایران عصر صفوی است. بررسی موارد متعدد تلاقی معنا و کنش اجتماعی با بازنمایی های فضایی و بصری قدرت در ایران عصر صفوی انگیزه ی اصلی مطالعه ی فضاهای شهری اصفهان، معماری کاخ ها و برگزاری آیینی مجالس بزم در کتاب حاضر است.

معرفی کتاب

آن ها که اصفهان را می شناسند، آن را یکی از باشکوه ترین شهرهایی می دانند که تا به حال بر این کره ی خاکی بنا شده است. با وجود این، هنوز بسیاری از مردم حتی نام آن را نیز نشنیده اند. در عصر سفر و تجارت و دیپلماسی در اوایل دوران مدرن، هیچ رقیبی از لحاظ زیبایی و شکوه فضاهای عمومی، خیابان های پارک مانند، مساجد و مدارس، و بازارها و کاخ های باشکوه برای اصفهان وجود نداشت. اصفهان امروزی بخشی از شکوه و جلال گذشته ی خود را به دلیل اولویت های تجاری و جهانگردی از دست داده، و احداث خیابان های مدرن، لوله گذاری ها، سربرآوردن برج های آپارتمانی، و امروزه روز احتمالا ساخت مترو لطمه ی فراوانی به فضاهای باستانی آن وارد آورده است. با وجود این، هنوز قدم زدن در این شهر گوشه ای از تجربیات روزمره ی مردمان عصر صفوی را که خصوصیات معماری فضاهای شهری تجلی آن است، به ما می نمایاند. اصفهان چیزی بیش از یک شهر صفوی است؛ اما تاریخ صفوی این شهر، با تمامی روایت های معماری و آیین های بزم آن، همواره ذهن مؤلف را به خود مشغول می ساخت. شکل گیری تدریجی این کتاب به وی اجازه داد تا راه های جدیدی برای تفکر درباره ی اصفهان و فضاهای شهری، معماری، و آهنگ زندگی در این شهر کشف کند. او کارش را با مطالعه ی کاخ ها شروع کرد. اما خانه ها، فرهنگ هنری قهوه خانه ای شهر و انعکاس قالب ها و کارکردهای آن در سایر مراکز شهری ایران و سایر نقاط از دیگر مواردی بود که نویسنده را متوجه خود می نمود. نهایتا به رغم تنفر عمومی از امپراتوری ها، او به ابراز و عرضه ی اقتدار در قالب معماری و فضاهای شهری بازگشت، زیرا تجربه ی اصفهان با بنای این شهر که در حکم تجسم اولین و تنها امپراتوری ایرانی - شیعی اثنی عشری است شدیدا گره خورده بود. صفویان به اعتبار پیوند خود خوانده شان با اهل بیت پیامبر، و وظیفه ی اجرای عدالت، در ابراز و عرضه ی شکل خاصی از پادشاهی شان، اجرای آیینی مجالس بزم را به جزء لاینفکی از زندگی روزمره ی شهر مبدل ساختند. برگزاری مجالس ضیافت مهم ترین آیین صفوی بود، که بناهای ویژه ای برای چنین آیین های طراحی کرده بودند. کاخ ها واقعا فوق العاده، و مجالس بزم واقعا استثنایی بود، به ویژه زمانی که به یاد بیاوریم موج مطلق گرایی در امپراتوری های اوایل دوران مدرن معمولا با عزلت گزینی، تقدس خداگونه، و فاصله های دست نیافتنی در داخل و اطراف کاخ ها همراه می شد. برای آشنایی با الگوی پادشاهی منحصر به فرد ایرانی- شیعی صفویه، که برای آن پایتخت و کاخ های متعددی نیز بنا شد، نکات فراوانی از این امر می توان آموخت که چگونه انسان شناسی اجتماعی فضا و هنر مجالی برای تخیلات مفهومی و تاریخی عمل، فعال سازی، و بازیگران به وجود آورده است.

عناوین فصل های این  کتاب:

فصل اول: پیش گفتار: مجلس بزم، مطلق گرایی فره مندانه، و ایرانی سازی تشیع

فصل دوم: پادشاهان کوچ نشین و کاخ های سیار: از تبریز تا قزوین در قرن شانزدهم / دهم

فصل سوم: مأوا در بهشت، یا اصفهان نصف جهان

فصل چهارم: دولتخانه ی مبارکه

فصل پنجم: معماری بزم: کاخ های اصفهان

فصل ششم: مجلس ضیافت و آداب ایرانی - شیعی پادشاهان

فصل هفتم: مؤخره: سقوط اصفهان

 

 

نظر شما ۰ نظر

نظری یافت نشد.

پربازدید ها بیشتر ...

با کاروان صفا - گزارش حج 1382

با کاروان صفا - گزارش حج 1382

رسول جعفريان

ثبت وقايع و رخدادهاي مربوط به برگزاري حج در سال 1382 هدف اصلي در تدوين اين اثر 600 صفحه اي بوده که ب

جنات عدن/عبدی بیگ شیرازی

جنات عدن/عبدی بیگ شیرازی

عبدی بیگ شیرازی

کتاب حاضر بر اساس تصاویر نسخه خطی موجود در مرکز اسناد و کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران به شماره 2425 ب