۵۴۴
۱۸۳
۱۳۹۸/۹/۱۲
شیوه حکمرانی امام علی علیه السلام

شیوه حکمرانی امام علی علیه السلام

پدیدآور: علی کریمی ناشر: شیعه شناسیتاریخ چاپ: ۱۳۹۸مکان چاپ: قمشابک: 8-43-5147-600-978تعداد صفحات: ۳۶۰

خلاصه

این کتاب، به شیوه‌ای علمی با رویکرد تاریخی و استفاده گسترده از منابع اولیه تاریخ اسلام، نهج البلاغه و آثار تحقیقی موجود در این زمینه در قالب تجزیه و تحلیل افکار امام علی ـ علیه السلام ـ به مسأله حکومت‌داری می‌پردازد.

معرفی کتاب

امام علی ـ علیه السلام ـ نفس نفیس خاتم الانبیاء ـ صلی الله علیه و آله و سلم ـ شخصیتی غیر قابل وصف و نزد تمام فرق، مذاهب و ادیان مورد پذیرش است. از سوی دیگر ایشان یکی از بزرگترین شخصیت‌های اسلامی در عرصه سیاست و تفکر هستند. آن حضرت فضیلت‌های بسیار و ویژگی‌های مختلفی دارند که سبب شده قرن‌ها نام، یاد و افکارشان در تاریخ ماندگار بماند. ایشان در صحنه نبرد، رزم‌آوری شجاع و در میدان سیاست و حکومت‌داری، انسانی برجسته بودند و با این که فرمان ایشان بر همه جاری بود، مانند عارف و حکیمی بزرگ، چنان بر دنیا و مظاهر آن تسلط داشتند که گویی پیشوای از دنیاگذشتگان هستند.

به گواهی تاریخ، به غیر از حوادثی که در طول حیات امام علی ـ علیه السلام ـ به وقوع پیوسته است، ایشان به لحاظ فکر و عملی نیز در قالب متفکر و سیاست‌مداری بزرگ، با طرح نکات ارزشمند در حوزه مسایل انسانی و اخلاقی، به خصوص با ارائه شیوه‌ای مناسب در حکومت‌داری، از شخصیت‌های مشهور جهان بودند که آشنایی با افکارشان برای همگان مفید است.

هدف اصلی نوشتار حاضر، بررسی دقیق شیوه حکم‌رانی امام علی ـ علیه السلام ـ و بیان ویژگی‌های حکومت‌داری آن حضرت است. در این کتاب، مطلبی درباره زندگی شخصی آن حضرت و آنچه از بدو تولد تا شهادت برایشان اتفاق افتاده است، نخواهیم آورد، بلکه موضوع محوری این نوشته، تجزیه و تحلیل تفکر امام علی ـ علیه السلام ـ در حوزه‌های مختلف مرتبط با حکومت‌داری ایشان است تا با اتخاذ الگوهای مناسب حکمرانی حاصل از اندیشه‌های امام علی ـ علیه السلام ـ زمینه‌های رضایت‌مندی و سعادت بیش‌تری برای انسان‌های دوران جدید فراهم گردد.

مدل نگارش کتاب، شیوه‌ای علمی با رویکرد تاریخی و استفاده گسترده از منابع اولیه تاریخ اسلام، نهج البلاغه و آثار تحقیقی موجود در این زمینه در قالب تجزیه و تحلیل افکار امام علی ـ علیه السلام ـ در مسأله حکومت‌داری است. اثر حاضر شامل هفت فصل است:

فصل اول با عنوان نگاه امام علی ـ علیه السلام ـ به حکومت، ضمن ذکر شواهد تاریخی، در پی بررسی نظریه آرمانی، اصولی و اعتباری ایشان در خلافت است. البته آرمانی نگریستن قدرت از منظر حضرت، به منزله نادیده گرفتن واقعیت‌های سیاسی نبوده، بلکه ایشان در عین آرمان‌گرا بودن، واقع‌گرا هم بوده‌اند که این امر با مصلحت‌گرایی صرف که برخی به آن حضرت انتساب داده‌اند، تفاوت دارد.

فصل دوم، با نام مبانی مشروعیت حکومت امام علی ـ علیه السلام ـ بعد از تبیین مختصر مفهوم مشروعیت و بیان اساس مشروعیت حکومت پیامبر و خلفای اولیه، مبانی مشروعیت خلافت علی ـ علیه السلام ـ را با کمک سخنان ایشان در قالب چهار نظریه نص الهی، انتخاب مردمی، شایستگی و لیاقت، و حق و حقیقت بررسی می‌نماید.

فصل سوم، با عنوان جایگاه مردم در حکومت امام علی ـ علیه السلام ـ پس از تجزیه و تحلیل جایگاه مردم در حکومت‌های مختلف و نقش و حقوق مردم از دیدگاه اسلامی، در قالب اصولی با محوریت دو موضوع کلی نقش و حقوق مردم، به بیان جایگاه مردم در حکومت ایشان می‌پردازد. در پایان نیز موقعیت و منزلت زنان در حکومت حضرت